Badanie CA 50

Czym jest CA 50?

Antygen nowotworowy CA 50 (CA 50) należy do grupy markerów nowotworowych. Mianem markerów nowotworowych określa się substancje, których wzrost stężenia w organizmie może być spowodowane rozwojem nowotworu. Mają one pomocnicze znaczenie w procesie rozpoznawania choroby, monitorowania efektów leczenia, prognozowania wznowy raka lub obecności przerzutów. CA 50 budową jest podobny do antygenu CA 19 – 9. W nowotworach przewodu pokarmowego, raku trzustki i jelita grubego odsetki podwyższonych stężeń CA 50 i Ca 19-9 są podobne. Podwyższone stężenie markera stwierdza się również u około 50 – 70% chorych z pierwotnym rakiem wątroby oraz w raku płuca, szyjki i trzonu macicy, stercza, jajników, nerek i piersi, jak również u niektórych chorych na czerniaka złośliwego i chłoniaka. Podwyższone steżenie tego markera stwierdza się również u wielu chorych z wrzodziejącym zapaleniem okrężnicy oraz w niektórych chorobach autoimmunologicznych i marskości wątroby.

Rola CA 50 w organizmie

CA 50 jest antygenem węglowodanowym naturalnie obecnym na powierzchni komórek nabłonkowych przewodu pokarmowego w śladowych ilościach, gdzie uczestniczy w procesach adhezji komórkowej i komunikacji międzykomórkowej. W warunkach prawidłowych stężenie CA 50 we krwi jest bardzo niskie, jednak w przebiegu nowotworów złośliwych – szczególnie raka trzustki, jelita grubego, żołądka i wątroby – komórki nowotworowe produkują i wydzielają znacznie większe ilości tego antygenu do krwiobiegu, co prowadzi do mierzalnego wzrostu jego stężenia we krwi. Podwyższony poziom CA 50 może być również obserwowany w niektórych schorzeniach niezłośliwych – takich jak przewlekłe zapalenie trzustki, choroby zapalne jelit, marskość wątroby czy żółtaczka mechaniczna – co oznacza że sam wzrost stężenia tego markera nie jest jednoznaczny z rozpoznaniem nowotworu i wymaga zawsze dalszej diagnostyki.

Na czym polega badanie?

Personel Punktu Pobrań pobiera pacjentowi próbkę krwi żylnej ze zgięcia łokciowego, najlepiej w godzinach porannych i na czczo. Materiał trafia następnie do laboratorium diagnostycznego, gdzie doświadczeni specjaliści przy użyciu metody immunoenzymatycznej oznaczają stężenie antygenu CA 50 w surowicy krwi, oceniając czy znajduje się ono w prawidłowym przedziale referencyjnym i czy może wskazywać na obecność procesu nowotworowego.

Przygotowanie do badania

Badanie CA 50 nie wymaga specjalnego przygotowania. Należy pamiętać o kilku ważnych zasadach:

• Badanie należy wykonać rano, na czczo.
• Przed badaniem można wypić maksymalnie 1 szklankę niegazowanej wody.
• Przed badaniem należy unikać nadmiernego wysiłku fizycznego.
• Przed badaniem należy poinformować lekarza o przyjmowanych lekach i suplementach, ponieważ niektóre z nich mogą wpływać na stężenie CA 50 we krwi.
• Przed badaniem należy poinformować lekarza o niedawno przebytych infekcjach lub stanach zapalnych, ponieważ mogą one przejściowo podwyższać poziom markera niezależnie od procesu nowotworowego.